17 სექტემბერი პაციენტის უსაფრთხოების მსოფლიო დღეა!
პაციენტის უსაფრთხოების მსოფლიო დღე 2026, რომელიც აღინიშნება თემაზე „უსაფრთხო ზრუნვა არაგადამდები დაავადებების დროს“, იცავს იმ პაციენტთა უსაფრთხოებას, რომლებიც ცხოვრობენ ისეთი ხანგრძლივი დაავადებებით, როგორიცაა გულ-სისხლძარღვთა დაავადებები, კიბო, დიაბეტი და სასუნთქი სისტემის ქრონიკული დაავადებები. ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) მონაცემებით, არაგადამდები დაავადებები მსოფლიოში სიკვდილიანობის შემთხვევების დაახლოებით 74%-ს განაპირობებს და ხშირად ადამიანის სიცოცხლის განმავლობაში უწყვეტ სამედიცინო ზრუნვას საჭიროებს. შესაბამისად, უსაფრთხო, დროული, კოორდინირებული და მაღალი ხარისხის ზრუნვა გლობალური საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან პრიორიტეტს წარმოადგენს.
2026 წლის კამპანია ხუთ ძირითად მიზანზეა ფოკუსირებული: შესაბამისი გამოცდილების მქონე პირებსა და სამოქალაქო საზოგადოებასთან თანამშრომლობის გაძლიერება; პრევენციისა და რისკების შეფასების გაუმჯობესება; დაავადებების ადრეული გამოვლენის, ზუსტი დიაგნოსტიკისა და ინტეგრირებული მართვის უზრუნველყოფა; მედიკამენტებსა და სამედიცინო მოწყობილობებზე ხელმისაწვდომობისა და მათი უსაფრთხო გამოყენების უზრუნველყოფა; ასევე, ზრუნვის კოორდინაციის, უწყვეტობისა და ზრუნვის სხვადასხვა ეტაპებს შორის გადასვლის პროცესების გაძლიერება. ეს პრიორიტეტები ერთობლივად უსვამს ხაზს იმას, რომ პაციენტთა უსაფრთხოება არ წარმოადგენს მხოლოდ ერთ კონკრეტულ კლინიკურ ჩარევას, არამედ არის უწყვეტი პასუხისმგებლობა, რომელიც ჯანდაცვის პროფესიონალებს, საგანმანათლებლო დაწესებულებებს, პაციენტებს, ოჯახებსა და საზოგადოებას თანაბრად ეკისრებათ.
პეტრე შოთაძის თბილისის სამედიცინო აკადემიაში (თსა) პაციენტთა უსაფრთხოება აღიარებულია თანამედროვე კლინიკური პრაქტიკის ცენტრალურ ელემენტად და ჯანდაცვის ხარისხის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს განმსაზღვრელ ფაქტორად. თსა-ს PSI სასწავლო პროგრამის (პაციენტზე ორიენტირებული, სტუდენტზე ორიენტირებული, ინტეგრირებული და კვლევაზე დაფუძნებული) ფარგლებში, სტუდენტები პაციენტთა უსაფრთხოების, დაავადებათა პრევენციისა და რისკების შეფასების საკითხების განხილვას სწავლის ადრეული ეტაპებიდანვე იწყებენ, მათ შორის, პაციენტთა უსაფრთხოების, როგორც ცალკე საგნისა თუ მოდულის, სასწავლო პროცესში ინტეგრირების გზით. აღნიშნული მიდგომა უზრუნველყოფს, რომ პაციენტთა უსაფრთხოება განიხილებოდეს არა როგორც იზოლირებული კონცეფცია, არამედ როგორც სამედიცინო განათლებისა და მომავალი კლინიკური პრაქტიკის განუყოფელი კომპონენტი.
მრავალი წელია, „ჯანდაცვის სერვისების ხარისხი და პაციენტთა უსაფრთხოება“ აკადემიის საგანმანათლებლო პროგრამის სავალდებულო კურსს წარმოადგენს. კურსი მოიცავს პაციენტთა უსაფრთხოების, ჯანდაცვის ხარისხის უზრუნველყოფისა და მისი უწყვეტი გაუმჯობესების ძირითად პრინციპებსა და თანამედროვე მიდგომებს. კურსი სტუდენტებს შესაძლებლობას აძლევს, მიღებული ცოდნა პრაქტიკაში გამოიყენონ და ხელი შეუწყონ უსაფრთხო, მაღალი ხარისხისა და პაციენტზე ორიენტირებული ჯანდაცვის გარემოს შექმნას. როგორც სამედიცინო საგანმანათლებლო დაწესებულება, თსა მიიჩნევს, რომ პაციენტთა უსაფრთხოების შესახებ შინაარსიანი დისკუსია სამედიცინო განათლების ადრეულ ეტაპებზევე უნდა დაიწყოს და გაგრძელდეს მომავალი ჯანდაცვის პროფესიონალების პროფესიული განვითარების მთელი პერიოდის განმავლობაში.
პაციენტთა უსაფრთხოების მსოფლიო დღე იძლევა შესაძლებლობას, სამედიცინო განათლება ფართო საზოგადოებრივ ინტერესსა და კეთილდღეობას დაუკავშირდეს. სტუდენტებისთვის პრევენციის, რისკების შეფასების, კომუნიკაციის, კლინიკური მსჯელობის, მედიკამენტების უსაფრთხო დანიშვნის, ზრუნვის უწყვეტობისა და პაციენტთა გამოცდილების პატივისცემის შესახებ ცოდნისა და უნარების განვითარებით, საგანმანათლებლო დაწესებულებებს შეუძლიათ ხელი შეუწყონ უფრო პასუხისმგებლიანი და მედეგი ჯანდაცვის სისტემის ჩამოყალიბებას. თსა კვლავ ერთგული რჩება ისეთი კულტურის ხელშეწყობისადმი, რომელშიც პაციენტთა უსაფრთხოება ყოველდღიურად განიხილება, პრაქტიკაში გამოიყენება და მუდმივად ძლიერდება, რაც ხელს უწყობს არაგადამდები დაავადებების მქონე ადამიანებისა და მათი თემებისთვის უფრო უსაფრთხო და ხარისხიანი ზრუნვის შეთავაზებას.